Jedzenie jest istotną częścią powszechnego życia, a sposób przygotowywania posiłków często odzwierciedla historię, zwyczaje i warunki panujące w danym regionie. W Indiach na smak potraw wpływają w głównej mierze lokalne produkty, klimat oraz tradycje przekazywane z pokolenia na pokolenie. W współzależności od części kraju na stołach pojawiają się dania na podstawie ryżu, pszenicy, warzyw, roślin strączkowych, mięsa albo ryb.
Istotną rolę odgrywają też przyprawy, które mogą przemieniać zarówno aromat, jak i barwę potraw. Charakterystyczne dla tego regionu jest łączenie kilku składników w taki sposób, aby właściwie każdy z nich wnosił określoną nutę smakową. Dania indyjskie nie tworzą zatem jednej, jednolitej grupy. Ich skład, konsystencja i sposób podania zależą od miejsca pochodzenia oraz okazji, na którą są organizowane.
W zwykłym gotowaniu na prawdę bardzo często wykorzystuje się cebulę, pomidory, czosnek, imbir a także przyprawy takie jak kurkuma, kumin, kolendra, kardamon czy garam masala. Nie wszystkie składniki trafiają do garnka równocześnie. W wielu przepisach przyprawy najpierw krótko podgrzewa się na tłuszczu, co pozwala uwolnić ich aromat, a dopiero w przyszłości dodaje pozostałe produkty. Ważne jest w dodatku zachowanie odpowiednich proporcji, ponieważ zbyt duża ilość jednego składnika może zdominować ogół. Indyjskie jedzenie bywa kojarzone głównie z ostrym smakiem, jednak poziom pikantności uzależniony jest od przepisu i użytej ilości papryczek chili. Sporo potraw ma łagodny charakter, a ich smak wynika z połączenia przypraw korzennych, ziół, warzyw i sosów. Warto również pamiętać, że mieszanki przypraw nie zawsze mają taki sam skład, dlatego przygotowanie tej samej potrawy według dwóch receptur może dać zauważalnie różne rezultaty.
Duże znaczenie w tej tradycji kulinarnej mają produkty stanowiące bazę posiłku. Ryż występuje w wielu odmianach i może być gotowany osobno, łączony z przyprawami albo przygotowywany razem z innymi składnikami. W północnych częściach Indii popularne są różnorakie rodzaje pieczywa, w głównej mierze chapati i naan, które podaje się do sosów oraz potraw duszonych. Rośliny strączkowe, takie jak soczewica, ciecierzyca i fasola, są wykorzystywane do przygotowania gęstych dań, które mogą stanowić samodzielny posiłek. Przykładem jest dal, czyli potrawa przygotowywana najczęściej z soczewicy lub innych roślin strączkowych, z dodatkiem przypraw. W różnych regionach spotyka się także curry, czyli rozległą grupę potraw o zróżnicowanym składzie i konsystencji, oraz biryani, w którym ryż łączy się z przyprawami a także warzywami, mięsem lub innymi dodatkami. Kuchnia indyjska obejmuje a dodatkowo dania z sera paneer, potrawy z pieca tandoor a także liczne przekąski, takie jak samosy wypełnione pikantnym farszem. Każda z takowych potraw wymaga nieco innego podejścia do obróbki składników, czasu gotowania i kolejności dodawania przypraw.
Na końcowy charakter potraw wpływa nie tylko i wyłącznie receptura, ale też technika przygotowania. Duszenie pozwala połączyć smaki składników i zyskać gęsty sos, jednak pieczenie nadaje produktom inną strukturę i może ograniczać ilość płynu w gotowym daniu. W przypadku ryżu ważne jest dobranie adekwatnej odmiany a także administrowanie ilości wody, ponieważ zbyt długie gotowanie prowadzi do utraty sypkości. Podobnej uwagi wymaga przygotowanie roślin strączkowych, które przed gotowaniem niekiedy trzeba namoczyć, a następnie odpowiednio długo podgrzewać. Różnice w recepturach dotyczą również dodatków serwowanych obok głównej potrawy. Jogurtowe sosy, świeża kolendra, sok z cytryny czy marynowane warzywa mogą podmieniać odczuwanie przypraw i wprowadzać dodatkową kwasowość lub świeżość. W tradycyjnym posiłku kilka elementów na prawdę często trafia na stół jednocześnie, dzięki czemu można łączyć różne smaki i konsystencje. Przy odtwarzaniu przepisów warto zwracać uwagę na proporcje, kolejność działań i właściwości zastosowanych produktów, ponieważ wręcz niewielka zmiana może wpłynąć na wygląd, aromat a także strukturę gotowego dania.
Zobacz także: Curry Kultura.